Η υπόθεση της απέλασης του Γιάννη-Βασίλη Γιαϊλαλί δεν είναι μια απλή γραφειοκρατική υπόθεση, αλλά η κατάληξη μιας διαδρομής που ξεκίνησε από τον τουρκικό εθνικισμό και κατέληξε στην αναζήτηση της ποντιακής ταυτότητας.
Για να κατανοήσει κανείς γιατί η απόρριψη του αιτήματος ασύλου του από τις ελληνικές αρχές προκαλεί έντονες αντιδράσεις, πρέπει να ανατρέξει στο παρελθόν του ανθρώπου που κάποτε ονομαζόταν Ιμπραήμ Γιαϊλαλί.
Από τον «Ιμπραήμ» στον «Γιάννη Βασίλη» – η διαδρομή που τον έφερε στην Ελλάδα
Ο Γιαϊλαλί, γεννημένος ως Ιμπραήμ Γιαϊλαλί σε τουρκική μουσουλμανική οικογένεια, δηλώνει ότι σε μεταγενέστερο χρόνο ανακάλυψε ποντιακές, χριστιανικές ελληνικές ρίζες, τις οποίες και δημόσια υιοθέτησε, προκαλώντας –όπως υποστηρίζει– περαιτέρω στοχοποίηση από τις τουρκικές αρχές.
Σε συνέντευξή του στο Siyasi Haber, αναφέρεται ότι υποστήριξε πως μέσα από κρατικά αρχεία προέκυψε ότι ο πρόγονος της οικογένειας ονομαζόταν Κωνσταντίνος, με καταγωγή από χωριό στην περιοχή της Μπάφρας, και ότι η οικογενειακή ιστορία συνδέεται με βίαιο εκτοπισμό και διάλυση του ελληνικού πληθυσμού της περιοχής. Ο ίδιος περιγράφει πως ο «Κωνσταντίνος» δολοφονήθηκε, ενώ ο παππούς του, παιδί τότε, δόθηκε σε τουρκική οικογένεια.
Η στρατιωτική θητεία, ο τραυματισμός και οι καταγγελίες για επιχειρήσεις κατά Κούρδων
Κρίσιμο σημείο της υπόθεσης είναι η περίοδος της υποχρεωτικής στρατιωτικής θητείας του, το 1994, σε επιχειρήσεις κατά του PKK. Ο Γιαϊλαλί ισχυρίζεται ότι τραυματίστηκε σοβαρά, συνελήφθη και ότι στη συνέχεια βρέθηκε μεταξύ στρατού και ανταρτών σε ένα περιβάλλον που περιλάμβανε –κατά τους ισχυρισμούς του– εμπρησμούς κουρδικών χωριών, βασανιστήρια και ακρωτηριασμούς νεκρών. Επιμένει πως ο ίδιος δεν συμμετείχε σε τέτοιες πράξεις, αλλά υπήρξε αυτόπτης μάρτυρας.
Σε αυτό ακριβώς το σημείο εστιάζουν οι καταγγελίες του: ότι δηλαδή το ελληνικό Υπουργείο χρησιμοποίησε τη μαρτυρία του για εγκλήματα του τουρκικού στρατού για να τον εμφανίσει ως εμπλεκόμενο και όχι ως μάρτυρα, οδηγώντας σε απόρριψη του αιτήματος ασύλου με «κατηγορία» περί εγκλημάτων πολέμου.
Φυλακίσεις, δικαστικές περιπέτειες και ΕΔΔΑ
Ο Γιαϊλαλί υποστηρίζει ότι, μετά την επιστροφή του, συνελήφθη από υπηρεσία πληροφοριών της χωροφυλακής, υπέστη ανακρίσεις και βασανιστήρια, κατηγορούμενος για συμμετοχή στο PKK, λιποταξία και αργότερα «τρομοκρατική δράση», επειδή κατήγγειλε διεθνώς παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Αναφέρεται ότι αθωώθηκε, αλλά οι διαδικασίες κράτησαν μέχρι το 2001.
Το 2010 φέρεται να φυλακίστηκε για έναν χρόνο για «τρομοκρατική προπαγάνδα», υπόθεση που έφτασε στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου, όπου δικαιώθηκε και επιδικάστηκε αποζημίωση.
Το 2017 συνελήφθη ξανά, όπως αναφέρεται, επειδή τίμησε διαδικτυακά τις γενοκτονίες Ελλήνων και Αρμενίων, με αποτέλεσμα καταδίκη σε ποινή φυλάκισης ενός έτους και τριών μηνών.
Η φυγή από την Τουρκία και το αδιέξοδο στην Ελλάδα
Κατά τους ισχυρισμούς του, η οριστική ρήξη ήρθε τον Ιανουάριο του 2019, όταν κατηγορήθηκε για «διεθνή κατασκοπεία» και παρουσιάστηκε από τις τουρκικές αρχές ως «Έλληνας κατάσκοπος», με τον ίδιο να αποδίδει την κατηγορία σε δημόσιες τοποθετήσεις του υπέρ της Ελλάδας και σε παρεμβάσεις του στα ελληνικά ΜΜΕ.
Έκτοτε ζει στην Ελλάδα, υποστηρίζοντας ότι εδώ βρήκε καταφύγιο σε μια χώρα που –όπως λέει– όφειλε να αποτελεί «πατρίδα» και ασφάλεια για ανθρώπους ελληνικής καταγωγής που βρέθηκαν ιστορικά εξισλαμισμένοι/εκτουρκισμένοι.
Αναζητώντας ασφάλεια στην Ελλάδα, ο Γιαϊλαλί ήλπιζε σε μια νέα αρχή. Ωστόσο, η πρόσφατη δεύτερη απορριπτική απόφαση στο αίτημα ασύλου του, τον φέρνει αντιμέτωπο με τον κίνδυνο επιστροφής στην Τουρκία.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα του αθηναϊκού Τύπου, η υπόθεση έχει προκαλέσει αντιδράσεις σε πολιτικό και κοινωνικό επίπεδο, με πολλούς να υποστηρίζουν ότι η απόφαση παραγνωρίζει τον κίνδυνο που θα αντιμετωπίσει ο ακτιβιστής στη γείτονα χώρα.
Το ζήτημα έχει φτάσει μέχρι το ελληνικό Κοινοβούλιο, με βουλευτές να ζητούν την παρέμβαση της κυβέρνησης για την προστασία του, τονίζοντας πως μια ενδεχόμενη απέλαση θα έθετε σε άμεσο κίνδυνο την ελευθερία του.
Με πληροφορίες από geopolitico.gr
