Αυστηρότερες ποινές για όσους φοροδιαφεύγουν, όπως η επιβολή αυτόφωρου και ποινές φυλάκισης, μείωση του συντελεστή φορολόγησης για το σύνολο των κερδών των επιχειρήσεων στο 20% και αλλαγές στο τρόπο φορολόγησης των διανεμόμενων κερδών, καθώς και παροχή δυνατότητας καταβολής του ΦΠΑ σε τρεις δόσεις προβλέπει το φορολογικό νομοσχέδιο που συζητήθηκε στο Υπουργικό Συμβούλιο και τίθεται σε δημόσια διαβούλευση.
Ακόμη, αυξάνεται η προκαταβολή φόρου για προσφυγή στα δικαστήρια στο 50%, καθιερώνεται η κάρτα αποδείξεων, αλλά και κριτήρια ελέγχου συγκεκριμένων κλάδων ελεύθερων επαγγελματιών ανάλογα με το δηλούμενο εισόδημά τους, ενώ διευρύνονται οι κατηγορίες δαπανών που εκπίπτουν από το φορολογητέο εισόδημα.
Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνονται ακόμη διατάξεις για την αναδιοργάνωση των δημοσίων υπηρεσιών, για την αξιολόγηση των εφοριακών υπαλλήλων (όπως η υπηρεσία εσωτερικών υποθέσεων), αλλά και ρυθμίσεις την ταχύτερη διεκπεραίωση των φορολογικών υποθέσεων μέσω της ίδρυσης του ειδικού σώματος φορολογικών διαιτητών.
Προβλέπει άρση του φορολογικού απορρήτου και δημοσιοποίηση ονομάτων οφειλετών και παραβατών, καθώς και θέσπιση κανόνων σύμφωνα με τους οποίους θα γίνεται διάκριση των ληξιπρόθεσμων χρεών σε «εισπράξιμα» και «μη εισπράξιμα».
Στις καινοτομίες που εισάγει το νομοσχέδιο ο θεσμός του Γενικού Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος.
Ειδικότερα, για τα κέρδη των επιχειρήσεων ορίζεται στο νομοσχέδιο ότι: «από τις χρήσεις που αρχίζουν από 1/1/2011 μειώνεται ο φορολογικός συντελεστής από 24% σε 20% και εφαρμόζεται για το σύνολο των εταιρικών κερδών. Για τα διανεμόμενα κέρδη προβλέπεται παρακράτηση φόρου με 25%. Τα μερίσματα εντάσσονται στην φορολογική κλίμακα, ουσιαστικά όμως εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση, (20% σε επίπεδο νομικού προσώπου και 25% παρακράτηση στα μερίσματα) για την πλειοψηφία των μετόχων».
Προβλέψεις νομοσχεδίου
Όπως αναφέρεται στην εισήγηση του υπουργείου Οικονομικών, το προτεινόμενο σχέδιο νόμου
αποσκοπεί στη συμπλήρωση του νομικού πλαισίου και κατά συνέπεια στη θωράκιση του συστήματος με όσα νομικά εργαλεία απαιτούνται για την αποτελεσματική διενέργεια και έκβαση των φορολογικών ελέγχων, αλλά και τη συνολική λειτουργία του συστήματος.
Το σχέδιο νόμου, προστίθεται, περιλαμβάνει:
- Δράσεις για την αντιμετώπιση της φοροδιαφυγής και φοροαποφυγής
- Αναδιοργάνωση ελεγκτικού και εισπρακτικού μηχανισμού
- Βελτίωση του πλαισίου φορολόγησης και διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας
Ειδικότερα, το νομοσχέδιο περιλαμβάνει:
1. Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Καταστολής της Φοροδιαφυγής. Θεσπίζεται τριετές Επιχειρησιακό Πρόγραμμα Καταστολής της Φοροδιαφυγής το οποίο θα περιέχει συγκεκριμένες δράσεις και μετρήσιμους στόχους.
Το πρώτο Επιχειρησιακό Πρόγραμμα θα δημοσιοποιηθεί από το Υπουργείο Οικονομικών μέχρι τέλος Φεβρουαρίου 2011 και θα τεθεί σε εφαρμογή εντός του Μαρτίου. Το Πρόγραμμα θα εγκρίνεται με απόφαση της αρμόδιας Κυβερνητικής Επιτροπής για την Καταπολέμηση της Φοροδιαφυγής, την οποία θα απαρτίζουν οι υπουργοί Οικονομικών, Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, Προστασίας του Πολίτη και Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας.
2. Γενικός Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος. Θεσπίζεται ο θεσμός του Γενικού Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος ο οποίος είναι ανώτερος εισαγγελικός λειτουργός, και θα εδρεύει στο Υπουργείο Οικονομικών (ΣΔΟΕ).
Ο Γενικός Εισαγγελέας έχει κατά προτεραιότητα αρμοδιότητα σε ολόκληρη τη Χώρα να διενεργεί προανακριτικές πράξεις, καθώς και να εποπτεύει να συντονίζει και να καθοδηγεί τη διενέργεια ανακριτικών πράξεων από τους γενικούς ή ειδικούς ανακριτικούς υπαλλήλους (υπαλλήλους ΣΔΟΕ, Εφοριών , Αστυνομίας, Λιμενικού, Τελωνείων κλπ.).
Ο Γενικός Εισαγγελέας Οικονομικού Εγκλήματος θα συντονίζει και θα κατευθύνει τα στάδια της προδικασίας, δηλαδή της ουσιαστικής έρευνας των οικονομικών εγκλημάτων από όλες τις συναρμόδιες διωκτικές αρχές, έτσι ώστε οι φάκελοι της δικογραφίας που παραλαμβάνουν οι «Οικονομικοί Εισαγγελείς» των κατά τόπους Εισαγγελιών να είναι πλήρεις.
3. Μέτρα για την καταστολή της φοροδιαφυγής. Στο σχέδιο νόμου προβλέπονται αλλαγές στο θεσμικό πλαίσιο προκειμένου τα ποινικά αδικήματα της φοροδιαφυγής να τιμωρούνται άμεσα και αποτελεσματικά, έτσι ώστε να επιτευχθεί φορολογική συμμόρφωση:
- Το αδίκημα της μη απόδοσης ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων, μετατρέπεται από στιγμιαίο σε διαρκές. Η μετατροπή του αδικήματος σε διαρκές σημαίνει πρακτικά ότι όποιος συλλαμβάνεται να μην έχει αποδώσει ΦΠΑ πάνω από κάποιο ύψος κρατείται και παραπέμπεται σε Δίκη. Εφαρμόζεται δηλαδή η αυτόφωρη διαδικασία.
- Το αδίκημα μη απόδοσης ληξιπρόθεσμων χρεών προς το Δημόσιο, εφ’ όσον η καθυστέρηση καταβολής τους υπερβαίνει ένα εύλογο χρονικό διάστημα ανοχής (π.χ. 6 ή 8 μήνες) μετατρέπεται από στιγμιαίο σε διαρκές. Εφαρμόζεται ομοίως η αυτόφωρη διαδικασία.
- Αναστολή εκτέλεσης της ποινής, δεν επιτρέπεται στα εγκλήματα φοροδιαφυγής αν προηγουμένως δεν καταβληθούν οι φόροι του Κράτους.
- Μετατροπή της ποινής στα εγκλήματα φοροδιαφυγής δεν επιτρέπεται εάν δεν καταβληθούν προηγουμένως οι οφειλόμενοι φόροι.
- Η έφεση κατά της πρωτόδικης απόφασης δεν αναστέλλει την έκτιση της ποινής και αναστολή εκτέλεσης της ποινής κατά το άρθρο 497 παρ. 7 του Κώδικα Ποινικής Δικονομίας δεν επιτρέπεται, αν προηγουμένως δεν καταβληθούν οι φόροι που οφείλονται.
- Στα φορολογικά εγκλήματα που τιμωρούνται σε βαθμό κακουργήματος εκτός από τους συνήθεις περιοριστικούς όρους (χρηματική εγγύηση, απαγόρευση εξόδου από την Χώρα κλπ) μπορεί να επιβληθεί και η προσωρινή κράτηση (δηλ. προφυλάκιση) αν κρίνεται ότι με το να αφεθεί ελεύθερος είναι πιθανόν να διαπράξει παρόμοια εγκλήματα φοροδιαφυγής.
- Θεσπίζονται ειδικά κριτήρια για πρόβλεψη ελέγχου κατά προτεραιότητα (ανάλυση κινδύνου) για δηλούμενα χαμηλά εισοδήματα από συγκεκριμένους κλάδους ελεύθερων επαγγελματιών.
Ειδικά οι επιτηδευματίες, που ασκούν το ελευθέριο επάγγελμα του ιατρού, οδοντιάτρου, κτηνιάτρου, δικηγόρου, αρχιτέκτονα, μηχανικού, τοπογράφου, οικονομολόγου, σύμβουλου επιχειρήσεων, λογιστή ή φοροτέχνη, εφόσον το καθαρό εισόδημα που δηλώνουν από την δραστηριότητα τους αυτή, δεν υπερβαίνει τα είκοσι πέντε χιλιάδες (25.000) ευρώ και έχουν την έδρα τους σε πόλεις με πληθυσμό άνω των διακοσίων χιλιάδων (200.000) κατοίκων, τα είκοσι χιλιάδες (20.000) ευρώ για πόλεις άνω των πενήντα χιλιάδων (50.000) κατοίκων και τα δεκαπέντε χιλιάδες (15.000) ευρώ για πόλεις κάτω των πενήντα χιλιάδων (50.000) κατοίκων, υπόκεινται σε κατά προτεραιότητα έλεγχο από τις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές.
- Αυξάνεται το ποσοστό προβεβαίωσης από 25% στο 50% για την προσφυγή στα δικαστήρια. Όταν δεν επιτευχθεί διοικητική επίλυση της διαφοράς και ασκείται προσφυγή στα δικαστήρια για φορολογικές διαφορές αυξάνεται το ποσοστό προβεβαίωσης από 25% στο 50% του αμφισβητούμενου κύριου φόρου, πρόσθετου φόρου και λοιπών συμβεβαιουμένων με αυτόν φόρων και τελών. Στα πρόστιμα παραμένει στο 25% αφού υπάρχει βασική διάταξη για συμβιβασμό στο 1/3.
- Καθιερώνεται κάρτα αποδείξεων. Για την εξυπηρέτηση των φορολογούμενων ως προς την καταγραφή του ποσού των αποδείξεων δαπανών που απαιτείται να συγκεντρωθούν, καθορίζεται εναλλακτικό σύστημα καταγραφής των στοιχείων των αποδείξεων λιανικής πώλησης ή παροχής υπηρεσιών μέσω μαγνητικής κάρτας που είναι ανώνυμη και προαιρετική.
4. Αναδιάρθρωση των φορολογικών και ελεγκτικών υπηρεσιών
*Διατάξεις για την επιλογή, στελέχωση και αξιολόγηση των κρίσιμων για την είσπραξη των εσόδων οργανικών μονάδων του Υπουργείου Οικονομικών, περιλαμβάνει το νομοσχέδιο.
Στόχος των διατάξεων αυτών, εξηγεί το υπουργείο, είναι να επιλεγεί με ουσιαστική και αποτελεσματική διαδικασία επιλογής το κατάλληλο για την είσπραξη των εσόδων του κράτους προσωπικό, το οποίο θα στελεχώσει τις κρίσιμες οργανικές μονάδες του υπουργείου Οικονομικών, και θα υπόκειται σε διαρκή έλεγχο και παρακολούθηση για την επίτευξη μετρήσιμων ποσοτικών και ποιοτικών στόχων. Για τον σκοπό αυτό:
- Η επιλογή των ελεγκτών θα γίνεται κατά ένα ποσοστό μόνο (π.χ. 25%) από υπαλλήλους που έχουν προϋπηρεσία σε ελεγκτικές υπηρεσίες του Δημοσίου.
- Οι υποψήφιοι θα υποβάλλουν Ειδική Αναλυτική Δήλωση Περιουσιακής Κατάστασης (Πόθεν Έσχες).
- Τα στελέχη θα αξιολογούνται ανά 8μηνο, οι Προϊστάμενοι Δ/νσεων, Υποδιευθύνσεων και Τμημάτων ανά 12μηνο ή 18μηνο.
- Κατά τη διάρκεια της θητεία τους θα υπάγονται σε ειδικό πειθαρχικό συμβούλιο.
*Ακόμη, αναδιοργανώνεται η Γενική Διεύθυνση Φορολογικών Ελέγχων προκειμένου να καταστεί επιχειρησιακή Γενική Διεύθυνση (από κατά κύριο λόγο νομοθετική που είναι σήμερα).
Στόχοι αυτής της αναδιοργάνωσης είναι να υιοθετηθούν και στη λειτουργία του ελεγκτικού έργου τα σύγχρονα ελεγκτικά εργαλεία, οι μεθοδολογίες και τα διεθνή ελεγκτικά πρότυπα και να μπορεί η Γενική Διεύθυνση να παρακολουθεί ανά πάσα στιγμή και αποτελεσματικά το ελεγκτικό έργο των περιφερειακών υπηρεσιών του Υπουργείου.
Δημιουργούνται για το λόγο αυτό οργανικές μονάδες επιπέδου Δ/νσεως και Τμήματος για τον έλεγχο των εισοδημάτων που προκύπτουν στο εξωτερικό και των κατοίκων εξωτερικού, των φορολογουμένων Υψηλού Κινδύνου, του Φ.Π.Α. και των άλλων έμμεσων Φόρων, του ηλεκτρονικού εμπορίου, των μεγάλων επιχειρήσεων και των ενδοομιλικών συναλλαγών.
*Συστήνεται «Υπηρεσία Εσωτερικών Υποθέσεων» στο υπουργείο Οικονομικών. Αποστολή της είναι η συλλογή, επεξεργασία, αξιολόγηση και αξιοποίηση πληροφοριών και στοιχείων, που αφορούν στην εμπλοκή υπαλλήλων του Υπουργείου Οικονομικών και των εποπτευόμενων από αυτό Νομικών Προσώπων, στη διαφθορά, διαπλοκή και άλλα σοβαρά πειθαρχικά αδικήματα και εγκλήματα (καταχρήσεις, εκβιασμούς, παθητικές ή ενεργητικές δωροδοκίες, περιπτώσεις κακοδιοίκησης, κατά την άσκηση των καθηκόντων των υπαλλήλων κ.λ.π.), καθώς και την εξιχνίαση και δίωξη αυτών, σε συνεργασία με τον Γενικό Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος.
Η Υπηρεσία θα μπορεί να προβαίνει και στον έλεγχο των δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης (πόθεν έσχες) των υπαλλήλων του Υπουργείου Οικονομικών και των εποπτευόμενων Νομικών Προσώπων.
* Ενισχύεται η διεθνής διοικητική συνεργασία στον τομέα της άμεσης φορολογίας. Συνιστάται στη Διεύθυνση Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων του Υπουργείου Οικονομικών, «Τμήμα Διεθνούς Διοικητικής Συνεργασίας στον τομέα της άμεσης φορολογίας». Αντικείμενο του τμήματος αυτού είναι:
- Ανταλλαγή πληροφοριών και ενίσχυση της αμοιβαίας διοικητικής συνδρομής στο πλαίσιο εφαρμογής διεθνών συμβάσεων.
- Διεξαγωγή των διαπραγματεύσεων μεταξύ της Ελλάδας και άλλων χωρών με σκοπό τη σύναψη ή αναθεώρηση διεθνών συμφωνιών.
- Συνεργασία με την Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, την Γενική Διεύθυνση Ελέγχων, το Σ.Δ.Ο.Ε. και κάθε αρμόδια φορολογική ή ελεγκτική υπηρεσία ή αρχή με σκοπό την άμεση προώθηση και αξιοποίηση των πληροφοριών που προέρχονται από το εξωτερικό (κυβερνητικές πηγές, πιστωτικά ιδρύματα και άλλες πηγές).
- Εισήγηση και μέριμνα για την εναρμόνιση του εσωτερικού δικαίου με το παράγωγο κοινοτικό δίκαιο στο πλαίσιο των αρμοδιοτήτων του τμήματος.
*Οι υπάλληλοι του ΣΔΟΕ που τοποθετούνται, μετατίθενται ή αποσπώνται στις Υπηρεσίες του Σ.Δ.Ο.Ε., προέρχονται από τους κλάδους Εφοριακών και Τελωνειακών, που έχουν πραγματική υπηρεσία στους κλάδους των οργανικών θέσεων που καλύπτουν μέχρι δεκαεπτά (17) έτη. Στόχος είναι η διασφάλιση της επιχειρησιακής ετοιμότητας του σώματος.
* Τροποποιούνται οι σχετικές διατάξεις του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος και κώδικα ΦΠΑ προκειμένου οι έλεγχοι να γίνονται κατά κύριο λόγο από το γραφείο και κατ’ εξαίρεση στην έδρα της επιχείρησης με βάση κριτήρια ελέγχου και με στόχο την επιτάχυνση των ελέγχων. Στόχος είναι η ελαχιστοποίηση της επαφής των ελεγκτικών αρχών με τις ελεγχόμενες επιχειρήσεις και η χρήση σύγχρονων συστημάτων συγκέντρωσης και επεξεργασίας φορολογικής πληροφορίας κατά τον έλεγχο όπως το σύστημα Elenxis.
* Εισάγεται γενική αρχή σύμφωνα με την οποία τα φορολογικά ελεγκτικά όργανα δεν δεσμεύονται από τους δηλούμενους νομικούς χαρακτηρισμούς και υπαγωγή σε οποιαδήποτε φορολογία που κάνουν οι φορολογούμενοι, αλλά αναζητούν το πραγματικό περιεχόμενο, όταν οι πράξεις των φορολογουμένων έχουν εικονικό χαρακτήρα.
*Άρση του φορολογικού απορρήτου και δημοσιοποίηση οφειλετών και παραβατών. Θα αίρεται το φορολογικό απόρρητο και θα δημοσιοποιούνται ονόματα οφειλετών και παραβατών. Με Απόφαση του Υπουργού Οικονομικών αίρεται το φορολογικό απόρρητο:
- Των οφειλετών του Δημοσίου, εφόσον έχουν ληξιπρόθεσμα χρέη και καθυστερεί η πληρωμή τους για χρονικό διάστημα ανώτερο του έτους και το οφειλόμενο ποσό υπερβαίνει συγκεκριμένο ποσό (π.χ. 150.000 ευρώ).
- Των παραβατών των διατάξεων του Κ.Β.Σ., εφόσον πρόκειται για παραβάσεις έκδοσης πλαστών στοιχείων ή έκδοσης ή λήψης εικονικών στοιχείων ή νόθευσης στοιχείων ή μη έκδοσης ή ανακριβούς έκδοσης στοιχείων από τα οποία προκύπτει απόκρυψη φορολογητέας ύλης, καθώς και καταχώρησης στα βιβλία αγορών ή εξόδων που δεν έχουν πραγματοποιηθεί και δεν έχει εκδοθεί φορολογικό στοιχείο.
* Προβλέπεται διαδικασία διακρίσεως των ληξιπρόθεσμων οφειλών προς το Δημόσιο σε ανεπίδεκτες είσπραξης και μη. Θεσμοθετούνται κανόνες σύμφωνα με τους οποίους θα γίνεται διάκριση των ληξιπρόθεσμων χρεών σε «εισπράξιμα» και «μη εισπράξιμα» με βάση συγκεκριμένα, διαφανή και ορθολογικά κριτήρια έτσι ώστε να είναι ευχερής και ο έλεγχος των δημοσίων υπαλλήλων που είναι επιφορτισμένοι με το καθήκον είσπραξής τους και η άντληση συμπερασμάτων από την κεντρική φορολογική διοίκηση σχετικά με τα αίτια της μη είσπραξης.
Η ένταξη των ληξιπροθέσμων στην κατηγορία των μη εισπράξιμων διενεργείται με απόφαση Ειδικού Κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου μετά από γνωμοδότηση συλλογικού οργάνου από υπηρεσιακούς παράγοντες και έκθεση της αρμόδιας υπηρεσίας Επιτρόπου του Ελεγκτικού Συνεδρίου και αφού παρέλθουν τριάντα ημέρες από την δημοσιοποίηση του καταλόγου εντάξεως των χρεών στην κατηγορία των «μη εισπραξίμων» στο διαδίκτυο.
Σε κάθε περίπτωση, τα ανεπίδεκτα είσπραξης δεν θα διαγράφονται. Στο τέλος κάθε έτους οι αποφάσεις του Ειδικού κλιμακίου του Ελεγκτικού Συνεδρίου ενσωματώνονται σε έκθεση που υποβάλλεται στην Βουλή.
Ως ανεπίδεκτες είσπραξης χαρακτηρίζονται εκείνες οι οφειλές για τις οποίες έχουν εξαντληθεί όλες οι απαιτούμενες ενέργειες εντοπισμού πηγών αποπληρωμής και αναγκαστικής είσπραξης.
5. Διαιτητική επίλυση φορολογικών διαφορών
Ιδρύεται ειδικό Σώμα Φορολογικών Διαιτητών (Σ.Φ.Δ.) ως ανεξάρτητη αρχή με έδρα την Αθήνα. Έργο του Σώματος. είναι η διαιτητική επίλυση των φορολογικών διαφορών, εφόσον το αντικείμενό τους υπερβαίνει το ποσό των εκατό πενήντα χιλιάδων (150.000) ευρώ. Φορολογικοί Διαιτητές διορίζονται πρόσωπα εγνωσμένου κύρους και επαγγελματικής επάρκειας.
Το Φορολογικό Διαιτητικό Δικαστήριο αναλαμβάνει το έργο του ύστερα από αίτηση του φορολογουμένου, η οποία υποβάλλεται στο Σ.Φ.Δ. μέσα στην προθεσμία άσκησης της προσφυγής στο διοικητικό δικαστήριο και πρέπει να περιέχει όλα τα κατά τον Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας στοιχεία του δικογράφου της προσφυγής.
Η διαφορά επιλύεται από τρεις διαιτητές. Τον πρόεδρο των διαιτητών και τους διαιτητές ορίζει ο Πρόεδρος του Σ.Φ.Δ. ανά δικάσιμο κατ’ αλφαβητική σειρά του επωνύμου τους. Η δικάσιμος για τη διαιτητική επίλυση της διαφοράς δεν μπορεί να απέχει περισσότερο από δύο (2) μήνες από την περιέλευση της θετικής δήλωσης του Δημοσίου για τη διαιτητική επίλυση της διαφοράς.
Οι απόψεις της διοικητικής αρχής υποβάλλονται στο Σ.Φ.Δ. μέσα σε προθεσμία ενός μήνα από την υποβολή της θετικής δήλωσης. Η διαιτητική απόφαση εκδίδεται μέσα σε τρεις μήνες από τη συζήτηση της υπόθεσης.
Αν η προθεσμία αυτή παρέλθει άπρακτη, παύει αυτοδίκαια η εξουσία των διαιτητών για επίλυση της διαφοράς και αναβιώνει η προθεσμία για τη υποβολή αίτησης διοικητικής επίλυσης της διαφοράς και την άσκηση προσφυγής, εκτός αν οι διάδικοι συμφωνήσουν ρητά για την παράταση της προθεσμίας για ορισμένο χρονικό διάστημα. Το Φορολογικό Διαιτητικό Δικαστήριο έχει τις αρμοδιότητες της φορολογικής ή τελωνειακής αρχής σχετικά με τη διοικητική επίλυση της διαφοράς.
Για τη διαιτητική επίλυση των φορολογικών διαφορών εφαρμόζονται οι διατάξεις της φορολογικής ή τελωνειακής νομοθεσίας και του Κώδικα Διοικητικής Δικονομίας, όπως ισχύουν κάθε φορά. Αν η αίτηση διαιτητικής επίλυσης της διαφοράς γίνει συνολικά ή εν μέρει δεκτή, η υπόθεση διαβιβάζεται στο διοικητικό δικαστήριο για να προβεί στην ακύρωση ή τροποποίηση της προσβαλλόμενης πράξης.
6. Βελτίωση του πλαισίου φορολόγησης και διευκόλυνση της επιχειρηματικότητα
Στο προτεινόμενο φορολογικό νομοσχέδιο εντάσσονται και μια σειρά διατάξεις που στοχεύουν στη βελτίωση του υφιστάμενου πλαισίου φορολόγησης, στη διόρθωση στρεβλώσεων που παρατηρήθηκαν από συγκεκριμένες διατάξεις και στην ενίσχυση της ρευστότητας στην οικονομία.
- Θεσπίζονται διατάξεις για τον ορισμό της φορολογικής κατοικίας στην οποία φορολογείται το παγκόσμιο εισόδημα και λαμβάνονται υπόψη οδηγίες του ΟΟΣΑ. Σε φόρο για το παγκόσμιο εισόδημά του υπόκειται κάθε φυσικό πρόσωπο, το οποίο έχει την κατοικία ή τη συνήθη διαμονή του στην Ελλάδα. Σε φόρο για το εισόδημα που προκύπτει στην Ελλάδα υπόκειται κάθε φυσικό πρόσωπο, ανεξάρτητα από τον τόπο κατοικίας του ή της συνήθους διαμονής του.
- Φορολογία νομικών προσώπων (ΑΕ, ΕΠΕ) και μερισμάτων: από τις χρήσεις που αρχίζουν από 1/1/2011 μειώνεται ο φορολογικός συντελεστής από 24% σε 20% και εφαρμόζεται για το σύνολο των κερδών. Για τα διανεμόμενα κέρδη προβλέπεται παρακράτηση φόρου με 25%.
Τα μερίσματα εντάσσονται στην φορολογική κλίμακα, ουσιαστικά όμως εξαντλείται η φορολογική υποχρέωση, (20% σε επίπεδο νομικού προσώπου και 25% παρακράτηση στα μερίσματα) για την πλειοψηφία των μετόχων. Για τους έχοντες χαμηλά εισοδήματα προβλέπεται δικαίωμα επιστροφής του παρακρατούμενου φόρου μερισμάτων.
- Εισαγωγή μερισμάτων από το εξωτερικό: Θεσπίζεται διάταξη για μη φορολογία κατά την εισαγωγή μερισμάτων από χώρες της ΕΕ εφόσον δεν διανέμονται τα εισαγόμενα μερίσματα για αναπτυξιακούς λόγους. Εννοείται ότι όποτε διανεμηθούν θα παρακρατηθεί ο φόρος που αναλογεί στα μερίσματα.
- Κέρδη από την πώληση μετοχών εισηγμένων στο ΧΑ: ο συντελεστής αυξάνεται από 1,5‰ σε 2‰ για πωλήσεις μετοχών που πραγματοποιούνται είτε στο ΧΑ είτε σε αλλοδαπά χρηματιστήρια από την 1/1/2011 και μετά, ενώ ρητά προβλέπεται ότι για μετοχές που αποκτώνται από 1/1/2012 και μετά δεν επιβάλλεται φόρος συναλλαγών αλλά έχουν εφαρμογή οι διατάξεις. για τη φορολόγηση της υπεραξίας.
- Αναγνώριση πρόσθετου ποσού για δαπάνες έρευνας και τεχνολογίας: Παρατείνεται για 4 έτη, μέχρι 31/12/2014 το δικαίωμα έκπτωσης για επιπλέον ποσοστό πενήντα τοις εκατό (50%) των δαπανών έρευνας και τεχνολογίας που πραγματοποιήθηκαν στη χρήση.
- Χρόνος φορολογίας ΦΠΑ στις οικοδομές εάν δεν πωληθούν τα διαμερίσματα ή καταστήματα: εξακολουθεί να θεωρείται ως νεόδμητο το ακίνητο μέχρι την συμπλήρωση τριετίας από την αποπεράτωση της οικοδομής.
- Δυνατότητα ένταξης στο καθεστώς ΦΠΑ των εμπορευματικών κέντρων: Παρέχεται δυνατότητα ένταξης στο καθεστώς ΦΠΑ των εμπορευματικών κέντρων. Δίνεται δυνατότητα επιλογής φορολόγησης στην εκμετάλλευση εμπορευματικών κέντρων. Με την επιλογή φορολόγησης παρέχεται δικαίωμα έκπτωσης του φόρου που επιβαρύνει την κατασκευή και τη συντήρηση των εμπορευματικών κέντρων.
- Υποβολή δηλώσεων ΦΠΑ και καταβολή του οφειλόμενου φόρου σε τρεις μηνιαίες δόσεις: προβλέπεται η υποβολή δηλώσεων ΦΠΑ και καταβολή του οφειλόμενου φόρου σε τρεις μηνιαίες δόσεις. Παρέχεται η δυνατότητα παραλαβής περιοδικών δηλώσεων ΦΠΑ χωρίς την καταβολή όλου του οφειλόμενου ποσού. Συγκεκριμένα όταν υποβάλλεται η δήλωση θα καταβάλλεται το λιγότερο σαράντα τοις εκατό (40%) του συνολικά οφειλόμενου ποσού. Το υπόλοιπο 60% του μη καταβληθέντος υπολοίπου, το οποίο λόγω της καθυστερημένης είσπραξής του προσαυξάνεται κατά ποσοστό ένα τοις εκατό (1%), θα καταβάλλεται σε δύο ίσες μηνιαίες δόσεις. Η δόση δεν θα μπορεί να είναι μικρότερη των 300 Ευρώ.
- Βεβαίωση οφειλόμενου ΦΠΑ μετά από έλεγχο και δυνατότητα καταβολής σε 6 δόσεις: παρέχεται η δυνατότητα καταβολής του ΦΠΑ σε 6 δόσεις στις περιπτώσεις ποσών που βεβαιώνονται ύστερα από διοικητική επίλυση της διαφοράς ή με βάση πράξη, η οποία οριστικοποιήθηκε λόγω μη άσκησης προσφυγής και αφορούν οριστική πράξη προσδιορισμού του φόρου ή σε περίπτωση κατάργησης φορολογικής δίκης.
- Προβλέπεται η μη απώλεια δικαιώματος επιστροφής ΦΠΑ στους αγρότες που ασχολούνται με τη διαχείριση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως 100 KW, ή τη λειτουργία αγροτουριστικών μονάδων έως 10 δωματίων. Προβλέπεται ότι οι αγρότες που είναι ενταγμένοι στο Μητρώο Αγροτών και Αγροτικών Εκμεταλλεύσεων και ασχολούνται με τη διαχείριση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας έως 100 KW, ή τη λειτουργία αγροτουριστικών μονάδων έως 10 δωματίων να έχουν δικαίωμα επιστροφής με τους κατ’ αποκοπή συντελεστές ΦΠΑ, παρότι υποχρεούνται στην τήρηση βιβλίου εσόδων-εξόδων.
7. Αναδιάρθρωση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους
Με το σχέδιο νόμου προβλέπονται διατάξεις για την αναδιοργάνωση του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους. Στόχος, όπως αναφέρει το υπουργείο Οικονομικών, είναι:
- Η άσκηση, σε κεντρικό επίπεδο, και των αρμοδιοτήτων που στο χειρισμό των δικαστικών υποθέσεων του Δημοσίου, προκειμένου να επιτυγχάνεται η αποδοτικότερη λειτουργία του προσωπικού, η ισοκατανομή στις υποθέσεις και η καλύτερη παρακολούθηση της αποδοτικότητας του χειρισμού τους.
- Η κατανομή του προσωπικού σε θεματικούς σχηματισμούς σε κεντρικό επίπεδο θα επιτρέψει την εξειδίκευση του προσωπικού και θα συμβάλει στη βέλτιστη αντιμετώπιση των υποθέσεων (π.χ. πρόσφατα θεσμοθετήθηκε, για τις φορολογικές υποθέσεις με αντικείμενο άνω των 150.000 Ευρώ η παράσταση του Δημοσίου στα φορολογικά δικαστήρια, με μέλος του Ν.Σ.Κ. Η οργάνωση και επαρκής στελέχωση του σχηματισμού Ν.Σ.Κ. φορολογικών υποθέσεων για την παράσταση τόσο ενώπιον των ποινικών, όσο και ενώπιον των φορολογικών δικαστηρίων, παρίσταται επιβεβλημένη.)
- Το ΝΣΚ θα έχει ενιαίο τρόπο χειρισμού των υποθέσεων, ανά θεματικό αντικείμενο και όχι ανά Υπουργείο. Είναι ατελέσφορη και μη αποτελεσματική η σημερινή οργάνωση του ΝΣΚ, σύμφωνα με την οποία η υπεράσπιση των υποθέσεων του Δημοσίου διενεργείται από τα Γραφεία Νομικού Συμβούλου του κάθε Υπουργείου.
- Τα Γραφεία Νομικού Συμβούλου των Υπουργείων δεν θα καταργηθούν. Ωστόσο σ’ αυτά θα παραμείνει εκείνο το προσωπικό που κρίνεται αναγκαίο για την καθοδήγηση του πολιτικού προσωπικού και των υπηρεσιακών παραγόντων σε τρέχοντα ερωτήματα (ένας σύμβουλος ή και Πάρεδρος ανά υπουργείο).
- Τέλος, το Ν.Σ.Κ. πρέπει να αποκτήσει διοικητικό προσωπικό – τεχνικούς συμβούλους (μηχανικούς, εφοριακούς, οικονομολόγους, τοπογράφους κ.λπ.), οι οποίοι θα καλύπτουν την ανάγκη του Δημοσίου σε εμπειρογνώμονες, προκειμένου η ουσιαστική αντίκρουση των αντιδίκων να γίνεται με αποτελεσματικό τρόπο.
