Γιώργος Πεταλωτής : «Με καθαρές σχέσεις μπορούμε να κάνουμε άλματα στην ανάπτυξη»
Νίκος Αγγελίδης : «Το μέλλον των δύο χωρών είναι η επιχειρηματική τους συνεργασία και οι επενδύσεις»
Ευριπίδης Στυλιανίδης : «Η βελτίωση των οικονομικών σχέσεων θα βοηθήσει και στην επίλυση άλλων θεμάτων»
Ξεπέρασε κάθε πρόβλεψη η συμμετοχή ελληνικών και τουρκικών εταιριών στο 2ο Επιχειρηματικό Φόρουμ Ελλάδας-Τουρκίας, που πραγματοποιήθηκε στην Κομοτηνή το διήμερο 14-15 Ιανουαρίου με την παρουσία υψηλών πολιτικών και επιχειρηματικών φορέων από τις δύο χώρες.
Οι επιχειρήσεις που συμμετείχαν, ενδιαφέρονται για την πραγματοποίηση διεπιχειρηματικών (Β2Β) συναντήσεων, στο πλαίσιο διοργάνωσης του 2ου Επιχειρηματικού Φόρουμ Ελλάδας-Τουρκίας, όπου στο επίκεντρο θα βρεθεί η ανάπτυξη των σχέσεων μεταξύ των δύο χωρών.
Το Φόρουμ είχε ως θέμα την «Περιφερειακή Οικονομική Συνεργασία μεταξύ Ελλάδας & Τουρκίας» και διοργανωτές του είναι η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος (ΚΕΕΕ), σε συνεργασία με την Ένωση Τουρκικών Επιμελητηρίων (ΤΟΒΒ), το Εμπορικό & Βιομηχανικό Επιμελητήριο Ροδόπης, το Επαγγελματικό & Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Ροδόπης, το Επιμελητήριο της Αδριανούπολης και το Συμβούλιο Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (DEIK) της γείτονος.
Στόχος του 2ου Επιχειρηματικού Φόρουμ ήταν να δώσει τη δυνατότητα συνεργασιών μεταξύ επιχειρήσεων των δύο χωρών, οι οποίες δραστηριοποιούνται στους κλάδους του τουρισμού, τροφίμων, δομικών υλικών, επίπλων, γεωργικών προϊόντων, μεταφορών και υπηρεσιών. Στο πλαίσιο αυτό, θα πραγματοποιηθούν και οι συναντήσεις μεταξύ επιχειρήσεων για να διερευνηθούν και να αποτυπωθούν τα πεδία συνεργασίας.
Γιώργος Πεταλωτής : «Με καθαρές σχέσεις μπορούμε να κάνουμε άλματα στην ανάπτυξη»
Στις «καθαρές» σχέσεις μεταξύ των δύο χωρών στάθηκε στις δηλώσεις του ο κυβερνητικός εκπρόσωπος, Γιώργος Πεταλωτής, σύμφωνα με τον οποίο εφόσον υπάρχουν αυτές μπορούμε να κάνουμε άλματα στην ανάπτυξη. Απαραίτητη προϋπόθεση όμως για τον ίδιο είναι πάνω απ’ όλα η κατοχύρωση των εθνικών μας συμφερόντων.
Αναλυτικά, ο Γιώργος Πεταλωτής σημείωσε πως : «Βρεθήκαμε με 350 επιχειρηματίες, Έλληνες και Τούρκους και καθίσαμε στο ίδιο τραπέζι προκειμένου να υπάρξει αλληλογνωριμία και αλληλοκατανόηση.
Αυτό που θέλουμε αυτή την περίοδο είναι εξωστρέφεια, πάντα με προϋποθέσεις. Μια εξωστρέφεια που αφορά ειδικά στην περιοχή αλλά και στη χώρα μας. Είναι γνωστό ότι η Τουρκία πλέον είναι μια ανεπτυγμένη Οικονομία με ρυθμό ανάπτυξης γύρω στο 10% του ΑΕΠ. Αυτό σημαίνει ότι έχουν βρει το δρόμο να πηγαίνουν μπροστά, σε επίπεδο Οικονομίας. Αυτό σημαίνει ότι είναι ένας εταίρος άκρως ελκυστικός. Όταν έχουμε να κάνουμε με καθαρές σχέσεις οι οποίες κατοχυρώνουν πάνω απ όλα τα εθνικά μας συμφέροντα, είναι απαραίτητη και απαραβίαστη προϋπόθεση αυτό, τότε μπορούμε πραγματικά να κάνουμε άλματα στην ανάπτυξη. Το οφείλουμε στους λαούς μας, το οφείλουμε στον Έλληνα πολίτη, ο οποίος παλεύει με δύσκολες συγκυρίες.
Ως Εκπρόσωπος της Κυβέρνησης αλλά και ως Βουλευτής Ροδόπης έθεσα αυτές τις προϋποθέσεις σε ανώτερο επίπεδο αφού είχαμε υπουργικές συμμετοχές από την Τουρκία, συμμετοχές των μεγαλύτερων επιμελητηρίων αλλά και επιχειρήσεων της Τουρκίας. Αυτό σημαίνει ότι αυτά τα μηνύματα φεύγουν άμεσα προς την Τουρκία χωρίς καχυποψία, χωρίς φοβίες, χωρίς σύνδρομα τα οποία μας χαρακτήριζαν στο παρελθόν, με καθαρότητα στις σχέσεις μας. Με τις προϋποθέσεις που βάζουμε νομίζω ότι η ανάπτυξη στην υγιή επιχειρηματικότητα έχει μέλλον , προοπτική και αισιοδοξία.
Σήμερα όλοι αυτοί οι επιχειρηματίες που βρέθηκαν στην Κομοτηνή, δίνουν το παράδειγμα και τα στοιχεία, ώστε την προοπτική των ελληνοτουρκικών σχέσεων σε επίπεδο οικονομίας και ανάπτυξης να την βλέπουμε πλέον διαφορετικά».
Νίκος Αγγελίδης : «Το μέλλον των δύο χωρών είναι η επιχειρηματική τους συνεργασία και οι επενδύσεις»
Στη μετατροπή της Ελλάδας από χώρα σε δημοσίων υπαλλήλων σε χώρα επιχειρηματιών στάθηκε ο πρόεδρος του Εμπορικού και Βιομηχανικού Επιμελητηρίου Ροδόπης, Νίκος Αγγελίδης, ο οποίος τόνισε ότι σε αυτό θα συντελέσουν σε μεγάλο βαθμό οι επενδύσεις που θα γίνουν στη χώρα τόσο από εγχώριους όσο και από ξένους επενδυτές.
«Η χώρα μας βρίσκεται όπως γνωρίζετε, σε μια διαδικασία ανασύνταξης των δυνάμεών της και επαναπροσδιορισμού των αξόνων και των προτεραιοτήτων που θα την οδηγήσουν και πάλι σε ανοδική πορεία. Οι άξονες αυτοί περιλαμβάνουν τον δημόσιο τομέα (ο οποίος παράγει και το μεγαλύτερο μέρος του δημόσιου χρέους), την ενίσχυση των ιδιωτικών επενδύσεων (ήδη ετοιμάζεται ο νέος αναπτυξιακός νόμος), την ενίσχυση και διευκόλυνση της επιχειρηματικότητας (αναμένεται να τεθεί σε λειτουργία ο μηχανισμός ίδρυσης επιχειρήσεων στον οποίο πρωτεύοντα ρόλο θα παίξουν τα επιμελητήρια), το άνοιγμα των κλειστών επαγγελμάτων, την πάταξη της φοροδιαφυγής και τον επαναπροσδιορισμό των φορολογικών βαρών.
Βασικός όμως παράγοντας ο οποίος μπορεί να δημιουργήσει θέσεις εργασίας, να παράγει πλούτο και να αυξήσει την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας είναι οι επιχειρήσεις. Αυτές μέσα από την δυναμική τους, την καινοτομία, την εξωστρέφεια και τις συνεργασίες που μπορούν να αναπτύξουν, έχουν τη δυνατότητα να οδηγήσουν την οικονομία σε ανάκαμψη.
Το επόμενο χρονικό διάστημα η Ελλάδα θα μετατραπεί από χώρα δημοσίων υπαλλήλων σε χώρα επιχειρηματιών. Και τούτο θα γίνει μέσω εγχώριων αλλά κυρίως ξένων επενδύσεων. Και οι πολυτιμότεροι επενδυτές είναι οι κοντινοί σου γείτονες με τους οποίους σε συνδέει ένα κοινό μέλλον. Έτσι βλέπουμε του Τούρκους συναδέλφους με τους οποίος αναζητούμε τρόπους σταθερής συνεργασίας.
Εδώ σημαντικό ρόλο διαδραματίζει το σημερινό φόρουμ στο οποίο με χαρά βλέπουμε Τούρκους και Έλληνες επιχειρηματίες οι οποίοι θέλουν να συζητήσουν, θέλουν να διερευνήσουν δυνατότητες συνεργασίας προς όφελος και των δύο πλευρών.
Η περιοχή μας, δηλαδή η Θράκη, διαδραματίζει εδώ και πολλά χρόνια ένα πολύ ουσιαστικό ρόλο τόσο στην ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας όσο και στην εδραίωση της Ελληνο-Τουρκικής φιλίας και συνεργασίας. Η γεωστρατηγική θέση της τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο την καθιστά κομβικό σημείο με ιδιαίτερα και μοναδικά συγκριτικά πλεονεκτήματα.
Δεν είναι τυχαίο ότι εδώ συναντιούνται τα μεγάλα ενεργειακά δίκτυα (φυσικό αέριο, γεωθερμία, ανανεώσιμες πηγές ενέργειας), οι μεταφορές προς την κεντρική Ευρώπη και Ασία. Υπάρχει ένα από τα μεγαλύτερα ελληνικά πανεπιστήμια με πλούσια ερευνητική δράση, λειτουργούν οι πιο οργανωμένες βιομηχανικές περιοχές της χώρας και ισχύουν αυξημένα κίνητρα για την ανάπτυξη επενδύσεων.
Αυτά έχουν καταστήσει την περιοχή μας σημαντικό παράγοντα της αναπτυξιακής προσπάθειας της χώρας προς τα Βαλκάνια και την Τουρκία. Όλοι οι κλάδοι της οικονομικής δραστηριότητας (γεωργία, μεταποίηση, εμπόριο, ενέργεια, υπηρεσίες, τουρισμός) δίνουν το δικό τους στίγμα στο οικονομικό προφίλ της περιοχής και το καθιστούν άκρως ανταγωνιστικό σε σχέση με άλλες περιοχές. Σε αυτό προσθέτουμε την ύπαρξη της μουσουλμανικής μειονότητας η οποία αποτελεί βασικό παράγοντα για την σύσφιξη και ανάπτυξη εμπορικών σχέσεων με την Τουρκία.
Είναι καιρός να αφήσουμε τις διαφορές του παρελθόντος, να ξεπεράσουμε όποια μειονεκτήματα είχαμε και να δούμε κατάματα το μέλλον. Και το μέλλον, μέσα από το πρίσμα της Ευρωπαϊκής προοπτικής της Τουρκίας, το δείχνουν οι επιχειρηματίες. Εσείς και εμείς που ήμαστε σήμερα εδώ αναζητώντας τρόπους προσέγγισης και συνεργασίας. Να είστε σίγουροι ότι μπορούμε να βρούμε.
Ήδη ως φορείς, δηλαδή ως Επιμελητήρια, έχουμε ανοίξει τους δρόμους με τις επαφές και επισκέψεις που έχουμε με συνάδελφα Επιμελητήρια της Τουρκίας (Κων/πολη, Σμύρνη, Ανδριανούπολη κλπ) και ιδιαίτερα με αυτά που είναι κοντά στα σύνορά μας. Με συμμετοχές σε συνέδρια, εκθέσεις και κοινά προγράμματα, εδραιώνουμε συνεργασίες και ανοίγουμε δρόμους στα μέλη μας. Έχουμε αναπτύξει σημαντικές δομές με υψηλή τεχνογνωσία οι οποίες είναι στη διάθεση των γειτόνων μας στα βήματά τους προς την Ευρωπαϊκή οικογένεια.
Η Ροδόπη ως διοικητικό κέντρο της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, ως έδρα του Δημοκρίτειου Πανεπιστήμιου Θράκης, ως ενεργειακός κόμβος της περιοχής, με την ιδιαίτερη ανθρωπογεωγραφία της, είναι έτοιμη να αποτελέσει μοχλό και γέφυρα για κάθε υγιή επιχειρηματική αλλά και πολιτική προσέγγιση των δύο λαών.
Ευελπιστούμε από το φόρουμ αυτό, το οποίο τελεί υπό την αιγίδα των Ενώσεων των Επιμελητηρίων των δύο χωρών και είναι συνέχεια του 1ου που διοργανώθηκε πέρυσι στην Ανδριανούπολη, να προκύψουν ουσιαστικές επιχειρηματικές συνεργασίες. Γιατί σε αυτό εστιάζουμε την προσοχή και το ενδιαφέρον μας. Στις επαφές των επιχειρήσεων και στην στήριξη των βημάτων που θα γίνουν.
Είμαστε εδώ και θα είμαστε για να στηρίξουμε και στο μέλλον τέτοιες πρωτοβουλίες. Θα είναι και οι Κυβερνήσεις και των δύο χωρών αρωγοί όπως και σήμερα. Γιατί μόνο μέσα από τέτοιου είδους διοργανώσεις μπορούμε να ξεπεράσουμε και τα οικονομικά αλλά και τα πολιτικά προβλήματα που έχουμε.
Ακούμε και καταγράφουμε με προσοχή τα αιτήματα των Τούρκων συναδέλφων που προσπαθούν να προωθήσουν τα προϊόντα τους στην αγορά της Ελλάδας αλλά και της Ευρώπης με άρση αντικινήτρων και χρήση διεθνών συνθηκών. Την ίδια στιγμή ωστόσο θα πρέπει και η Τουρκία να αφουγκράζεται τα προβλήματα των Ελλήνων επιχειρηματιών που συναντούν προβλήματα δασμών στην προσπάθεια προώθησης των προϊόντων τους στη μεγάλη αγορά της Τουρκίας με ένα καθεστώς παράλογου προστατευτισμού. Επίσης θα πρέπει να γίνονται δεκτές πιστοποιήσεις διεθνώς αναγνωρισμένων οίκων για τα εισαγόμενα στην Τουρκία προϊόντα και να μην απαιτείται πρόσθετη γνωμάτευση Τουρκικού φορέα που πολλές φορές αναλόγως των συνθηκών συμβάλει στον προστατευτισμό.
Αυτά είναι δύο από τα θέματα που θέτουμε προς άμεση συζήτηση και επίλυση τα οποία προστιθέμενα στα υπόλοιπα των συναδέλφων μου, μπορούν να θέσουν μια πρώτη ατζέντα συζήτησης αυτής της συνάντησης. Ταυτόχρονα κάνουμε και την πρόταση για ύπαρξη μιας μόνιμης γραμματείας η οποία θα καταγράφει και θα παρακολουθεί την πορεία των θεμάτων που τίθενται αλλά και θα οργανώνει και τα επόμενα φόρουμ» σημείωσε ο κ. Αγγελίδης.
Ευριπίδης Στυλιανίδης : «Η βελτίωση των οικονομικών σχέσεων θα βοηθήσει και στην επίλυση άλλων θεμάτων»
Την πεποίθηση ότι η βελτίωση των οικονομικών σχέσεων μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας θα βοηθήσει και στην επίλυση άλλων, κυρίως εθνικών, θεμάτων εξέφρασε ο βουλευτής Ροδόπης και πρώην Υπουργός, Ευριπίδης Στυλιανίδης. Αναλυτικά, τόνισε πως : «Αυτό το βήμα που γίνεται είναι πολύ σημαντικό και δίνει μια συνέχεια σε προσπάθειες που γίνονται την τελευταία 10ετία. Η βελτίωση των οικονομικών σχέσεων θα βοηθήσει στην επίλυση και άλλων εθνικών ζητημάτων γιατί ειλικρινά πιστεύουμε ότι σύνορα που τα διαβαίνουν εμπορεύματα δεν τα διαβαίνουν στρατοί. Υπάρχουν ορισμένα πρότζεκτς τα οποία είναι σε εκκρεμότητα, για τα οποία ναι μεν υπάρχει συμφωνία αλλά πρέπει να προχωρήσουν και στην υλοποίηση.
Χαρακτηριστικά, ο δρόμος των Αργοναυτών, δηλ. ο οδικός δακτύλιος γύρω από τη Μαύρη Θάλασσα, που θα δημιουργήσει μια νέα ενιαία αγορά, την οδική και σιδηροδρομική σύνδεση Θεσσαλονίκης – Κωνσταντινούπολης, την ανάπτυξη θαλασσίων δρόμων που θα συνδέσουν τα λιμάνια του Αιγαίου με αυτά της Μαύρης Θάλασσας με έμφαση στη σύνδεση της Αλεξανδρούπολης με το Τσανάκαλε και την Ίμβρο και βεβαίως μία σειρά από τραπεζικές, εμπορικές και ενεργειακές συνεργασίες.
Πιστεύω ότι η ανάπτυξη των οικονομικών σχέσεων θα διευκολύνει και την προώθηση των σχέσεων μεταξύ των κοινωνιών, των πολιτισμών και των κυβερνήσεων για την επίλυση των μεγάλων θεμάτων, τα οποία θα πρέπει τη λύση τους να την ακουμπήσουν πάνω στο Διεθνές Δίκαιο και στις Διεθνείς Συμφωνίες και Συνθήκες».
Από την πλευρά του ο Υπουργός Βιομηχανίας και Εμπορίου της Τουρκίας, κ. Nihat Ergün, τόνισε πως οι δύο χώρες δεν έχουν την πολυτέλεια να μην βελτιώσουν τις σχέσεις τους και πρέπει να επικρατήσει η λογική πως το Αιγαίο θα γίνει μία θάλασσα ειρήνης και τη θέση των πολεμικών αεροσκαφών και πλοίων, θα πάρουν τα επιβατηγά αεροπλάνα και σκάφη.
Ο κ. Ergün είπε ακόμη πως ο όγκος του διμερούς εμπορίου των 3 δις δολαρίων είναι μικρός για τις δυνατότητες των δύο οικονομιών και έτσι ο στόχος είναι αρχικά να φτάσει τα 5 δις δολάρια και μεσοπρόθεσμα τα 10.
Μάλιστα ο Υπουργός κάλεσε τους παρευρισκόμενους Τούρκους επιχειρηματίες να επενδύσουν στην Ελλάδα, η οποία όμως πρέπει να άρει τα όποια γραφειοκρατικά εμπόδια. Στο σημείο αυτό και αναφερόμενος στα εμπόδια ο ίδιος επισήμανε πως όταν μία Ελληνική τράπεζα εξαγοράζει ένα χρηματοπιστωτικό ίδρυμα του μεγέθους της Finansbank, θα πρέπει να μπορεί και μία Τουρκική τράπεζα να πραγματοποιήσει το αντίστοιχο στην Ελλάδα ή η Ziraat Bank να δύναται να αναπτύξει, εφόσον το επιθυμεί, εκατοντάδες υποκαταστήματα.
Ο Πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Επιμελητηρίων Ελλάδος, κ. Γιώργος Κασσιμάτης, υπογράμμισε ότι το παρελθόν δεν πρέπει να σκιάζει το μέλλον μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, ενώ υπάρχει μεγάλο απόθεμα δυναμικής στις ελληνοτουρκικές οικονομικές σχέσεις, που παραμένει αναξιοποίητο.
Μάλιστα ανέφερε χαρακτηριστικά πως τώρα είναι η πρώτη φορά, που τα συμφέροντα της Ελλάδας και της Τουρκίας συμπίπτουν τόσο πολύ την τελευταία τριακονταετία.
Ο κ. Κασσιμάτης στάθηκε ιδιαίτερα στο υψηλό κόστος των εισιτηρίων στις αεροπορικές συνδέσεις μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, ζητώντας μετ’ επιτάσεως από τους παριστάμενους Υπουργούς να λάβουν πρωτοβουλία για να μπορέσει να μειωθεί.
Στο ίδιο «μήκος κύματος» με τον κ. Κασσιμάτη ήταν και ο Τούρκος ομόλογος του, Πρόεδρος της Ένωσης Τουρκικών Επιμελητηρίων (ΤΟΒΒ), κ. Rifat Hisarcıklıoğlu, ο οποίος υπογράμμισε πως οι δύο χώρες είναι καταδικασμένες να συνεργαστούν και ανέφερε επί τούτου την εχθρική σχέση μεταξύ Γερμανίας και Γαλλίας πριν από 60 χρόνια και τη σημερινή αγαστή και αρμονική συνύπαρξη τους.
«Η κρίση είναι μία ευκαιρία και εκεί επιτυγχάνονται τα μεγαλύτερα κέρδη. Ο Γ. Παπανδρέου και ο Τ. Ερντογάν βρέθηκαν και πρέπει να το υποστηρίξουμε όλοι μας» δήλωσε ο ίδιος και συνέχισε λέγοντας πως εάν στην Ελλάδα υπάρχει κρίση, στην Τουρκία υφίσταται μία αγορά 72 εκατ κατοίκων, την οποία μπορούν να αξιοποιήσουν οι Ελληνικές επιχειρήσεις.
Ο Πρόεδρος του Ελληνοτουρκικού Εμπορικού Επιμελητηρίου, κ. Παναγιώτης Κουτσίκος, ανέφερε πως οι ελληνικές επενδύσεις στην Τουρκία, σύμφωνα με τα επίσημα στατιστικά στοιχεία, φτάνουν τα 6,2 δις Ευρώ, αλλά ανεπίσημα εκτιμώνται σε 7 δις. Ευρώ (οι Τουρκικές επενδύσεις στην Ελλάδα είναι 30 εκατ. δολάρια). Οι επιχειρήσεις ελληνικών συμφερόντων στη γειτονική χώρα φτάνουν τις 340 (υπάρχουν εκτιμήσεις από Τουρκικής πλευράς πως έχουν υπερβεί πλέον τις 410) με το 80% αυτών να βρίσκεται στην Κωνσταντινούπολη, 10% στη Σμύρνη και το υπόλοιπο σε άλλες περιοχές της χώρας.
Ο κ. Κουτσίκος επισήμανε πως σ΄ αυτή τη στενή συνεργασία, η οποία εγκαινιάστηκε με τα Επιχειρηματικά Φόρουμ μεταξύ των δύο χωρών, μπορεί να προστεθεί και η Βουλγαρία, η οποία έχει κοινά συμφέροντα με την Ελλάδα και την Τουρκία και αποτελεί γείτονα τους.
Στο σημείο αυτό ο Πρόεδρος του Ελληνοτουρκικού Επιμελητηρίου ανέφερε ως παράδειγμα ανάπτυξης και συνεργασίας τα κοινά τουριστικά πακέτα μεταξύ Ελλάδας και Τουρκίας, τα οποία αξιοποίησαν πέρσι ένα εκατ τουρίστες, που διέμειναν μία εβδομάδα στη μία χώρα και μία στην άλλη.
Ο Πρόεδρος του Τουρκοελληνικού Επιχειρηματικού Συμβουλίου στο Συμβούλιο Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (DEIK) της γείτονος, κ. Selim Egeli, υπογράμμισε και εκείνος από την πλευρά του το τεράστιο αναξιοποίητο δυναμικό στις οικονομικές διμερείς σχέσεις.
Ο κ. Δημήτρης Παπανικολάου, Co-Chairman στο Τουρκοελληνικό Επιχειρηματικό Συμβούλιο, ανέφερε πως οι ανανεώσιμες πηγές ενέργειας αποτελούν ένα νέο μοχλό ανάπτυξης μεταξύ των δύο χωρών.
Ο Πρέσβης της Τουρκίας στην Ελλάδα, κ. Hasan Gogus, στάθηκε ιδιαίτερα στις δυνατότητες σύσφιγξης των σχέσεων και ανάπτυξης συνεργασιών στις παραμεθόριες περιοχές Ελλάδας και Τουρκίας.
Χαιρετισμό στο 2ο Επιχειρηματικό Φόρουμ Ελλάδας-Τουρκίας, απέστειλε ο Υπουργός Αναπληρωτής Περιφερειακής Ανάπτυξης και Ανταγωνιστικότητας, κ. Σωκράτης Ξυνίδης, ενώ συντονιστής του πάνελ ήταν ο δημοσιογράφος, κ. Ανδρέας Ρομπόπουλος.
Η συμμετοχή επιχειρήσεων από την Ελλάδα και την Τουρκία στο 2ο Επιχειρηματικό Φόρουμ στο Arcadia Hotel, στην Κομοτηνή, ξεπέρασε κάθε προσδοκία, καθώς υπερέβησαν τις 320, ενώ πραγματοποιήθηκαν εκατοντάδες διμερείς συναντήσεις μεταξύ εκπροσώπων από τις παραπάνω εταιρίες.
Το 2ο Επιχειρηματικό Φόρουμ ολοκληρώθηκε το Σάββατο 15 Ιανουαρίου και ανανεώθηκε το «ραντεβού» μεταξύ των επιχειρήσεων για το 3ο Φόρουμ στο Τσανάκαλε (με πρόταση για συμμετοχή και της Βουλγαρίας), ενώ είναι πιθανό το 4ο Φόρουμ να υλοποιηθεί στην πόλη της Καβάλας.
Διοργανωτές του 2ου Επιχειρηματικού Φόρουμ ήταν η Κεντρική Ένωση Επιμελητηρίων Ελλάδος (ΚΕΕΕ), σε συνεργασία με την Ένωση Τουρκικών Επιμελητηρίων (ΤΟΒΒ), το Εμπορικό & Βιομηχανικό Επιμελητήριο Ροδόπης, το Επαγγελματικό & Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Ροδόπης, το Επιμελητήριο της Αδριανούπολης και το Συμβούλιο Εξωτερικών Οικονομικών Σχέσεων (DEIK) της γείτονος.
Χορηγοί επικοινωνίας του φόρουμ ήταν η «Φωνή της Ροδόπης» και το «Ράδιο Κομοτηνή 103,1».
